Dominicaanse Republiek

Schiereiland Samaná

Ver van alle troebels, witte stranden, turkooisblauwe zee en palmen...

Na een hard jaar, heb ik eind 2005 besloten, om nog voor de kerstdagen, naar de Dominicaanse Republiek te vliegen en Eva mee te nemen, als dank voor haar engagement en geslaagd werk voor mijn voorstellingen. Ik had nog goede herinneringen van de Dominicaanse Republiek van mijn "Millennium-Tour" dat ik op 21.03 in Sosúa had begonnen en opnieuw op 04.04.2000 in Cabarete had verlaten om naar Kenia verder te gaan. Hier een klein verslag van onze korte vakantie.
Het eiland Hispaniola (klein Spanje), zoals Kolombus het eiland doopte bij de ontdekking eind 1492, met zijn oppervlakte van 76,484 km2, na Cuba, het tweede grootste eiland van de grote Antillen. Met 48,442 km2 bedekt de Dominicaanse Republiek ongeveer twee derde van de oppervlakte van het eiland. Het derde restant maakt deel van Haïti uit.
De Dominicaanse economie bestaat hoofdzakelijk uit de landbouw, de mijnindustrie, het toerisme en de zones van vrijhandel. De economische activiteiten in de zones van vrijhandel winnen 70% van de uitvoer van het land. Een belangrijk inkomen is naast het toerisme zijn eveneens de geldoverdrachten van de Dominicanen levend in het buitenland. Ook suikerriet, bananen, vruchten, groenten, tabak, sigaren, ruwe koffie en cacao, evenals nikkel worden uit de Dominicaanse Republiek geëxporteerd.
Hispaniola is ten volle een begrip voor vakantie aan Caraïben... witte stranden, zon in overvloed, de blauw-turkoose zee, palmen, last-minute aangeboden, alles inclusief, en massatoeristen...  Eva en ik beslissen ons voor het schiereiland Samaná in het noorden van de Dominicaanse Republiek, want hier zou het toerisme nog niet zo zeer voet gevat hebben... en zo was het ook. Na de busreis van twee uur van de luchthaven Puerto Plata naar Samaná, door wonderlijke landschappen, via prachtige villa’s en hutten in hout, luidruchtige discotheken, verkoopstands van groenten en vruchten, zijn wij verder op een parkplaats aangekomen. Van hieruit ging het nog een uur met de Minibus, over leempistes op een bochtige weg, door tropisch beboste berghoogtes van 600 meters, naar ons hotel. Eva en ik hadden ons voor het hotel Guatapanal in Playa Coson besloten. Het gebouw bestaat sinds 2 jaar en is een klein vriendschappelijk hotel met twee hoofdhuizen van drie verdiepingen en enkele Bungalows.
In de bes van Samanà, werd Kolombus op 12.01.1493 door pijlen van de inheemse Ciguayos ontvangen, zo aldus is de naam van de bes "Bahia van las Flechas", de bes van de pijlen ontstaan.
Op Samanà, bevinden zich de laatste grotere regenwouden van Hispaniolas met watervallen en eenzame bessen. Het schiereiland Samanà is eveneens het regenrijkste gebied van de Dominicaanse Republiek. Wanneer wij zijn aangekomen, vertelde men ons dat het hier voorheen, drie weken lang, ononderbroken geregend heeft... Helaas voor de strandtoeristen... goed voor de natuur met overal groen.

De kusten van het eiland zich zeer gevarieerd. Het landschap gaat van de abrupte rotskust door stranden van stenen tot zandstranden en bessen van beschermde koralen. Men vindt idyllische plaatsen met discrete bessen en prachtige witte stranden in Las Galeras, Playa Rincon en in Las Terrenas aan de Playa Bonita. Vele terreinen of huizen worden voor de aankoop aangeboden. Men kan alzo daarvan uitgaan, dat binnen korte tijd, de stranden niet meer zo eenzaam zullen zijn. Wat ook opvalt, is dat er geen enkel hotel met tien verdiepingen, maar alleen maar kleine gebouwen die zich in de natuur opnemen.
Ongeveer een half uur te voet van het hotel Guatapanal langs het strand bevinden zich eveneens reeds de eerste luxe villa's. Als men nog een stuk verder gaat, komt men dan tot het hotel Atlantis aan het wonderlijke strand van Playa Bonita, waar wij beide verschillende keer zijn gaan zwemmen en geprofiteerd hebben van de zon. Nadien is de strandweg geblokkeerd door de klippen en kan men hier door eigene wegen zijn weg zoeken. Achter de klippen, opent zich een verdroomde bes met het hotel Pasha. Hier eveneens in het restaurant Kolibrie, kan men zeer goed eten in de strandrestaurants, wat wij beide ook uitgeprobeerd en genoten hebben.
Reeds sinds ongeveer 5.000 jaar leven mensen op "Hispaniola". Siboneys en Cuiguayo, de naam van de eerste inwoners, hebben aldus als jagers en verzamelaars geleefd. De Tainos, de stamverwante van de Arawak-Indianen, bouwden vóór ongeveer 2.000 jaar een eerste politiek en sociaal systeem, en hebben het land winstgevend gemaakt en zich met vervaardiging van keramiek beziggehouden. Voor de koloniale Spanjaarden, moesten de Indios gedurende de bezetting, het natuurlijke goud in de mijnen in het westen van het eiland afbauwen. De Indios sterfden echter weldra onder de vracht van het ongewone werk. Men haalde bijgevolg Afrikaanse slaven in het land. Een Afrikaan werkte voor 10 Indios en was aanzienlijker meer belastbaar. De laatste 500 inwoners van het land werden in 1533 in een reservaat toegewezen. De mannen sterfden echter na korte tijd aan ziektes.
In het verloop van de eeuwen, ontwikkelde zich uit de afstammelingen van de zwarte Afrikaanse slaven, en de witte kolonisten, de huidige bevolkingstructuur: 11% zwart, 16% wit en 73% mulatten. Bovendien leven in Dominicaanse Republiek, legaal of illegaal tussen 500.000 en 1 miljoen Hautaine. Deze werden door de Staat als seizoenarbeiders voor de oogst van het suikerriet in het land genomen of probeerden hier ander werk te vinden. Met de armoede in het land, is het nauwelijks voorstelbaar dat de Haïtianen voor een aanzienlijk minder loon werkten dan de Dominicaanse.
In Samanà bezoeken wij een kleine wekelijkse markt. Hier worden vooral vruchten en groenten alsmede vlees en de vis aangeboden. De lievelingsspijzen van de Dominicanen bestaat uit rijst, bonen en vlees, met friteerde kookbananen en salade. Moro wordt eveneens met rijst en bonen of Guandules voorbereid (erwten). Kookbananen zijn een hoofdelement van vele typische Dominicaanse schotels. Zij worden tezamen met olie of margarine pureert (Mango) of in schijfjes friteert met varkensvlees en knoflook (Mofongo). De kookbananen worden in een pot met aardappels, Yuca en andere zoete aardappels, groenten en verschillende vleessoorten zoals "een Sancocho" voorbereidt. Gedurende de vastentijd, eet men traditionele zoete Habichuelas con dulces (zoete bonen) en voor het Kerstmenu mag een Puerco in puya (varkensroti) en Pasteles in hoja (opgerold in banaanbladen), niet ontbreken.
Na een half uur reis van het hotel Guatapanal, bereiken wij de stad Las Terrenas. Het oude visserdorp bezit voortaan enkele kleine hotels, enkele toeristzaken, twee kleine winkelcentra en vele kleine restaurants. Evenwel zijn de originele keukens eveneens gebleven. De arme betrekkingen van het grootste deel van de inlanders, met kipgrillen in olievaten, benzinestations in plasticflessen, verkoop op de weg, slagerijen in vrije lucht, schoenpoetskinderen en eenvoudige ambachtsondernemingen, zijn opvallend in tegenstelling met de luchtverfriste winkels met dure sieraden, verkopers van sigaren en toeristenzaken. Men vindt eveneens overal verkopers van " primitieve kunst". De schilderijen worden op de weg, geraamd of opgerold, stoffig opgestapeld of mooi opgehangen aangeboden. De motieven lijken zich echter veel, aangezien de schilderijen met een voormarkering worden geschilderd, aldus in groot stukaantal vervaardigt. Maar voor diegene die het bevalt ....

In de juwelierszaken, worden werkzaamheden in zilver en gele amber in verschillende nuances duur aangeboden. Een typische sieraadsteen van de Dominicaanse Republiek is de harde, halfkostbare hemelblauwe steen, de Larimar of Dominicaanse Turkoois, waarvan ik onmiddellijk een mooi bewerkt stuk, als cadeau voor Eva heb gekocht. Beide stenen worden als verschillende sieraden behandeld. Bovendien is er in Las Terrenas een begraafplaats direct aan de zee. Helaas waren wij over de handhaving en de algemene indruk teleurgesteld.
In elke plaats, vindt men eveneens de traditionele strijdarena's van hanen. Hier wedden door de mannen, grote bedragen verwed. De hanen worden met spitse mesjes aan de sporen gewapend, zodat deze zware verwondingen veroorzaken. De dierbeschermers laten natuurlijk luidruchtig van hen horen... maar heeft elk land niet zijn tradities? ... en handelen wij altijd juist in ons milieu?
Met een Jeepsafari, kan men eens de wind in de neus laten blazen en land en personen, vanaf de wegen en paden leren kennen. Het ging eveneens langs enkele stromen en oevers van rivieren. Arresten bij inheemse families, strandrestaurants, wonderlijke bessen voor het zwemmen en een prachtige blikpunten, bijvoorbeeld op het eiland Barcardi (waar hier de publicitaire spot werd gemaakt) maken deel ervan uit. Een Jeepsafari die niet altijd spectaculair is... maar echter ondanks alles amuseert.
Een excursie van een uur op de rug van een paard die door een veelvoudige vegetatie naar de watervallen van Salto de Limón, in het tropische woud wordt geleid, dat van 55 meters in de diepte stort. Op de weg gaat het door een klein dorp met wonderlijke landschappen. Met het paard doorkruisen wij rivieren en het gaat tamelijk vrij steil naar boven en langs de helling naar beneden. Wegens de regendagen, konden wij eveneens een gulle tropische vegetatie bewonderen, onze paarden moesten echter aldus vele moddergaten en glijdende hellingen overwinnen die uitglijden. Onze gids had echter alles goed in handen. Aan een uitzichtpunt, kon men dan dranken verkrijgen voordat men op een weg van 15 minuten, te voet naar de waterval ging. De weg was zeer glad, en tussen de tenen kwam de modder eruit en bij het oversteken van rivier, hebben wij veel gelachen ten koste van de anderen...
Vervolgens opende zich een blik op de schuimende watervallen. Wij hebben geluk, want de rivier leidde veel water, wegens de lange regendagen. De watervallen storten zich met veel lawaai uit de wand van de rots die door vochtige bladen en planten werd bedekt, die zich kleurrijk groen kleurde door de dominerende vochtigheid. De rivier die hier in de diepte valt, is de Rio Arroyo Chico die later in Rio Limón uitmond, welke naar een kleine plaats aan de oever werd benoemd. Nadat wij door de nevel van de waterval gedoopt werden... zijn wij te voet teruggekeerd, op dezelfde weg tot aan het vooruitzicht, waar de paarden op ons wachten. Na een uur terugweg, zijn wij dan opnieuw tot ons uitgangspunt aangekomen.
Een beliefde bootexcursie is het Parque Nacional Los Haitises. Het protectoraat bedraagt 208 km². Het vreemde kustlandschap, waarvan de naam van de taal Taino werd afgeleid, betekent "bergland". In het nationale park, zijn er meer dan 100 vogelsoorten, zeekoeien en Leguanen, waarvoor het moeilijk toegankelijke landschap, voor hen een ideale natuurlijke habitat is. Pelikanen, aalscholvers, fregatvogels, meeuwen en zeezwaluwen, bevolken de bizarre rotsen die uit de zee uitstijgen.
Het nationale park Los Haitises omvat eveneens een doolhof van een enorm Mangroofbos met luchtwortels van verschillende meters en duizenden kleine wortels die zich verenigen, die echt uniek zijn. Elke andere soort boom zou het zeewater niet overleven. Maar de verschillende soorten Mangroven hebben een voordeel, zij verdragen het zout.

Elk jaar van januari tot in maart, houden zich ongeveer 2000 builwalvissen in de bes van Samaná op, om zich te paren en daar te bevallen. Deze dieren maken de zomer in de noordpoolwateren door, waar zij zich met krill en plankton, een laag dikke vetstof aanschaffen. In 1986 werd een grote zone van 3000 km² rond 140 km van de kust, het koraalrif Banco de la Plata, als beschermingszone verklaart. In de grotten (cuevas), kan men rotstekeningen aan de wanden van de grot bezoeken. Deze werden in de pré-kolombische tijd door Sibrhey’s en Taino’s getekend. De zeer abstracte gezichten en de vertegenwoordigingen die op de tekeningen worden overdreven, moeten van het gebruik van drugs van de bezoekers in de grot getuigen. Bij het betrachten van de schilderijen, is het moeilijk om in de echtheid van de tekeningen te geloven...
Wij bezoeken de grotten cueva de la linea, de spoorweggrot, die het merendeel van de tekeningen aan de wanden heeft, en cueva de arena, die eveneens zandgrot genoemd word en in een gesloten deel, vleermuizen beherbergd.
Volkomen nat van de overgang door de bes van Samaná, hebben wij gezamenlijk met enkele andere touri boten, in een strandrestaurant, geroosterde vis en kip met rijst en vruchten gegeten. De kippen onder de tafel moesten observeren hoe hun broers en zusters op de tafel werden opgegeten ...
Het symbool van de Caraïben zijn witte stranden, een turkooisblauwe zee en palmen. De palm is echter eveneens voor de Dominicanen naast het suikerriet, de belangrijkste gebruikplant. Overal op het eiland ontmoeten wij de kokos en koninklijke palmen. De kokospalm (cocos nucifera), hoewel onmisbaar met de Caraïben verbonden, heeft zij waarschijnlijk haar oorsprong in de indo-pacific sector. Zij wordt tot 30 meters hoog en is 100% verwendbaar en alzo eveneens door Dominicanen "levensboom" genoemd. De stam wordt voor meubels behandeld en aan andere houtproducten, de bladen worden als dakdekking gebruikt en de vruchten om te eten, te drinken en gebrand gebruikt als bloemenaarde.
De inheemse koninklijke palm is herkenbaar aan zijn treffende impuls en zijn verzilverde schitterende stam. Op dergelijke wijze zoals de kokospalmen, wordt zij volledig gebruikt. De bladen voor de dekking van de hutten, de stam voor panelen en de harten (Palmito) voor salades en soupen, wat men hier miljonairssalade noemt. De vruchten kunnen echter slechts gebruikt worden voor het voeden van vee. Zij wordt dus eveneens verkeerdelijk "varkenspalm" genoemd.

Door het voortdurend vochtige klimaat op Samaná, is de flora ten volle groen. Overal nabij de weg, bloeien struiken en bloemen. Niet alleen de gehandhaafde parkinstallaties van de hotels en de villa's met vele soorten palmen, alsmede de hagen, maar ook de eenvoudige voortuinen van de inlanders bezitten een pracht en veelheid van bloeiende planten, zoals wij deze van onze planttuinen kennen. En vooral juist voor de Kerstmistijd bewonderen wij de grote struiken van Kerstmissterren die hier even zo groot worden als onze vlederstruiken.

Door de geïsoleerde ontwikkeling van de aarde, is de Dominicaanse Republiek arm aan grote dieren. Evenwel worden de exotische vogels overal vertegenwoordigd. Papegaaien, kolibries, spechten, enz. zijn hier overal zichtbaar. Echter eveneens hagedissen, reptielen en insecten zijn hier in een groot aantal vertegenwoordigd. De huisdieren zoals rund, geiten, varkens, kippen en paarden zijn hier in Samaná op bijna elk hof vertegenwoordigd. Echter eveneens werden ratten en muizen hier ingevoerd en zij voelen zich hier goed op het eiland.
... en wij toeristen... ?

Het was een kort verblijf, maar wij hebben het genoten. Eva was enthousiast. Eens een hele tijd zonder werk, telefoontjes en andere verplichtingen. Eenvoudigweg heerlijk.

Als men een vakantie zoekt op kalme stranden, bij aangename mensen, in een wonderlijke natuur, is Samanà juist het ideaal.

Wat Eva noch niet weet, is dat wij nog niet naar huis vliegen, en ik nog voor juist hiernaast, op Haïti, nog een verdere week heb geboekt. Mijn vriend Thomas, die ondertussen zijn vliegbrevet bekomen heeft en zich heel goed in Haïti uitkent en met wie ik deze extra week als verassing heb geplant, komt ons gelijk afhalen met een bijna splinternieuwe propellermachine van 18 plaatsen. (Voor het bericht, zie « Haïti »)

Julie Seuqcaj.